شيخ حسين انصاريان
175
تفسير و شرح صحيفه سجاديه (فارسى)
چاهها از تركيب يك سفرهء زيرزمينى انباشته به وجود آمدهاند ؛ زيرا اگر تمام سطح زمين تا اعماق آن ، قشر نفوذپذير بود ، آبها چنان در زمين فرو مىرفتند كه هرگز دست كسى به دامانشان نمىرسيد و اگر همهء قشر زمين نفوذناپذير بودند ؛ آبهاى روى زمين تبديل به درياچهء باتلاق مىشدند و يا گردآمده در دريايى بزرگ كه همه موجودات را فرا مىگرفت در نتيجه ذخاير زيرزمينى آب به دست نمىآمد . اين وضعيت كوچكى از رحمت عام خاوند است كه مرگ و حيات انسان به آن گره خورده است . در آيههاى ديگر يكى از دلايل معاد را كه بيانگر قدرت خداوند بر همه چيز حتى بر احياى مردگان است چنين بيان مىفرمايد : أَفَرَءَيْتُمُ الْمَآءَ الَّذِى تَشْرَبُونَ * ءَأَنتُمْ أَنزَلْتُمُوهُ مِنَ الْمُزْنِ أَمْ نَحْنُ الْمُنزِلُونَ * لَوْ نَشَآءُ جَعَلْنهُ أُجَاجًا فَلَوْلَا تَشْكُرُونَ » « 1 » به من خبر دهيد آبى كه مىنوشيد ، * آيا شما آن را از ابر بارانزا فرود آوردهايد يا ما فرود آورندهايم ؟ * اگر بخواهيم آن را تلخ مىگردانيم ، پس چرا سپاس گزارى نمىكنيد ؟ « مُزن » به معناى ابرهاى روشن يا ابرهاى بارانزاست . اين آيات وجدان انسانها را در برابر يك سرى پرسشها قرار مىدهد كه چگونه مىانديشيد دربارهء مادّهء حياتى كه پيوسته آن را مىنوشيد ؟ چه كسى به خورشيد فرمان مىدهد بر سطح اقيانوس و درياها بتابد و از بين آبهاى شور و تلخ ، تنها ذرات آب شيرين و پاك را جدا ساخته و به حالت بخار به فضا بفرستد ؛ سپس در هم فشرده گرديده و تودهء ابرهاى بارانساز را تشكيل دهند . و بعد به بادها فرمان مىدهد كه با جابهجا كردن ابرها و فرستادن برفراز سرزمينهاى
--> ( 1 ) - واقعه ( 56 ) : 68 - 70 .